 | ||
|
Chúng tôi đến Hùng An, xã có diện tích chè lớn nhất huyện Bắc Quang trong buổi chiều tháng 7 nắng cháy da. Trên những nương chè của Công ty CP chè Hùng An, từng tốp công nhân tay thoăn thoắt hái chè, trán đẫm mồ hôi, gương mặt họ hằn rõ nét khắc khổ, vất vả. Sáu, bảy nữ công nhân ngừng việc, quây quần trò chuyện về những vất vả, khó khăn của những người làm chè.
Chị Nguyễn Thị T. được tuyển vào Công ty CP chè Hùng An từ năm 2007, đến năm 2016 được nhận quyết định tăng lương từ bậc ba lên bậc 4/6, mức lương là 2.950.000 đồng. Tuy nhiên, đây chỉ là mức lương để đóng bảo hiểm, thực tế chị T. không được hưởng. Chị T, cho biết: “Công ty giao diện tích chè và giao khoán mỗi năm thu sáu tấn chè tươi. Cố gắng lắm tôi cũng chỉ sản xuất đạt sản lượng bởi diện tích chè già cỗi, năng suất thấp. Có năm thời tiết khắc nghiệt còn không đạt chỉ tiêu. Sáu tấn chè tươi bán cho công ty, giá bình quân khoảng 3.600 đồng/kg, thu được hơn 20 triệu đồng. Số tiền đó phải khấu trừ để đóng 100% BHXH, BHYT, BHTN cho 12 tháng mất hơn chục triệu, trừ tiền mua phân bón công ty ứng trước khoảng sáu đến bảy triệu đồng, trừ tiền khấu hao vườn chè hơn một triệu đồng. Mỗi năm tôi chỉ có thu nhập khoảng hai triệu đồng”.
Không chỉ chị T., những công nhân chúng tôi đã gặp đều bức xúc phản ánh, mức thu nhập hằng tháng thấp, thậm chí có người không có thu nhập. Nguyên nhân là Công ty CP chè Hùng An giao khoán sản phẩm cho công nhân, mỗi công nhận được giao diện tích chè nhất định, trên cơ sở đó, công ty tính toán giao khoán sản phẩm hằng năm. Chè tươi sản xuất ra được công ty thu mua, tổng giá trị sản lượng chè sẽ bị khấu trừ các khoản tiền, như: BHXH, BHYT, BHTN, phân bón, khấu hao vườn chè… còn lại bao nhiêu công nhân được hưởng. Phía sử dụng lao động không có sự hỗ trợ cho công nhân đóng BHYT, BHXH, BHTN theo quy định, công nhân đóng 100%. Không những thế, mỗi năm, cây chè chỉ có nguồn thu khoảng chín tháng, ba tháng còn lại là thời gian chè nghỉ để chăm sóc, trong thời gian này công nhân vẫn phải đóng bảo hiểm.
Nữ công nhân Nguyễn Thị H. nói: “Sản phẩm chè búp tươi của công nhân vất vả làm ra nhưng bị trừ đủ kiểu. Mỗi tấn chè đến công ty chúng tôi bị trừ 10 kg hao hụt; mỗi năm cũng phải trừ hơn một triệu tiền khấu hao vườn chè”. Năm 2015, chị H. được giao sản lượng năm tấn chè búp tươi, do sức khỏe yếu cộng với vườn chè già cỗi nên thu được gần bốn tấn, hụt nhiều quá nên phải mua chè nơi khác bù vào, chị H. không có thu nhập.
Chị T., chị H. và những nữ công nhân chúng tôi đã gặp ngậm ngùi cho biết: “Hầu hết công nhân chăm sóc, thu hái chè búp tươi ở công ty đều có thu nhập thấp, bình quân cũng chỉ một vài trăm nghìn/tháng thôi. Những không bỏ công ty được vì ở đất này, quanh nhà là chè, đâu cũng là cây chè, không có đất sản xuất nên không làm chè thì biết làm gì. Làm chè không đủ sống thì cố gắng chăn nuôi, đi làm thêm bên ngoài. Chúng tôi cố gắng gắn bó với công ty để sau này có sổ hưu. Giờ chỉ mong công ty có sự hỗ trợ đóng các khoản BHXH, BHYT, BHTN”.
Trước bức xúc, mong muốn của công nhân, chúng tôi gặp lãnh đạo Công ty CP chè Hùng An được biết, trước năm 2005, khi công ty chưa cổ phần hóa thì có hỗ trợ đóng bảo hiểm cho người lao động. Từ năm 2005 đến nay, sau khi cổ phần hóa, công ty có thỏa ước lao động tập thể với công nhân, đối với công nhân tại các tổ chăm sóc, thu hái chè búp tươi, phía công ty giao diện tích, khoán sản phẩm, công nhân phải đóng 100% BHXH, BHYT, BHTN. “Biết làm như vậy là không đúng quy định, nhưng tiền hỗ trợ đóng BHXH, BHYT, BHTN công ty cũng có tính toán hỗ trợ thông qua giá thu mua chè búp tươi của công nhân. Giá thu mua của công ty luôn ổn định và không thấp hơn giá thu mua ngoài thị trường”, ông Nguyễn Văn Hà, Giám đốc Công ty CP chè Hùng An cho biết.
Hiện nay, Công ty CP chè Hùng An có 127 cán bộ, công nhân, trong đó có hơn 100 công nhân tại ba đội sản xuất, thu hái chè búp tươi. Công ty có 250 ha chè, trong đó có hơn 200 ha hè được trồng từ những năm 70 của thế kỷ trước. “Do diện tích chè già cỗi nên năng suất, sản lượng chè đạt thấp, thực trạng công nhân trong công ty thu nhập thấp từ làm chè là đúng thực tế”, ông Nguyễn Văn Hà nói.
Ông Nguyễn Văn Hà cũng giải thích thêm, công ty thu của công nhân tiền khấu hao vườn chè tùy thuộc vào từng khoảnh, từng hộ, tuy nhiên số tiền này sẽ được công ty hỗ trợ để tái đầu tư sản xuất như hỗ trợ thuốc trừ sâu, công phun thuốc trừ sâu, chi phí trồng rặm, chi phí quản lý đội...
Trao đổi về những bức xúc của công nhân và thực trạng đóng bảo hiểm của Công ty CP chè Hùng An, ông Phạm Hữu Trí, Phó Giám đốc Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Hà Giang cho biết, sau khi nắm bắt thông tin về vấn đề này, Sở đã thành lập đoàn công tác đến kiểm tra việc thực hiện Luật bảo hiểm ở Công ty CP chè Hùng An. Việc công nhân trực tiếp chăm sóc, sản xuất chè búp tươi phải đóng 100% BHXH, BHYT, BHTT là đúng sự thật, điều này rõ ràng không đúng, bởi theo quy định, người sử dụng lao động phải hỗ trợ đóng 18 % bảo hiểm cho người lao động, người lao động đóng tám %. Bên cạnh đó, việc thực hiện thỏa ước lao động tập thể giữa công nhân và công ty cũng không được quan tâm, thực hiện thường xuyên dẫn đến những bức xúc của người lao động.
Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Hà Giang đã yêu cầu Công ty CP chè Hùng An nhanh chóng xây dựng phương án, chi phí sản xuất, thực hiện thỏa ước lao động tập thể ngay trong tháng 8. Thỏa ước lao động tập thể phải có sự thống nhất giữa người lao động và công ty, bảo đảm lợi ích hài hòa. Đồng thời, giao cho Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội huyện Bắc Quang hướng dẫn công ty thực hiện các bước theo đúng quy định.
“Công ty CP chè Hùng An phải giải quyết ngay những bức xúc của công nhân, có khó khăn gì trong quá trình thỏa thuận với người lao động phải báo cáo kịp thời cho cơ quan chức năng giải quyết, đến hết ngày 30- 8, nếu công ty không có báo cao giải quyết, sở sẽ xử lý theo luật định”, ông Phạm Hữu Trí, Phó Giám đốc Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Hà Giang cho biết.
|
| KHÁNH TOÀN |
0 comments Blogger 0 Facebook